Alice Guy-Blaché ve İlk Kurmaca Film “La fée aux choux”

Yazan: Enes Akdağ

Alice Ida Antoinette Guy -kısaca Alice Guy- ismiyle 1 Temmuz 1873 tarihinde Paris’de dünyaya geldi. Bir tüccarın dört çocuğundan en küçüğü olan Alice, babasının işi dolayısıyla Şili-İsviçre ve Fransa üçgeninde oldukça hareketli bir çocukluk dönemi geçirdi. Babasının ani vefatı üzerine ailesine destek olmak üzere çalışma hayatına atılmak zorunda kaldı ve bir fabrikada sekreter olarak işe başladı.

1896 yılına gelindiğinde; o zamanlar hareketli görüntü projeksiyonu üzerine kafa patlatan Leon Gaumont’un yanında sekreter olarak işe başladı. Pathé ile birlikte sinema tarihinde en eski prodüksiyon firmalarından biri olacak Gaumont film için yakın dostları Auguste ve Louis Lumiere kardeşlerin sinematograf icadının ötesine geçecek bir adım atılmalıydı. Tam da bu noktada; Alice Guy, Gaumont stüdyosunun neler yaptığını halka anlatabilmek -bir diğer değişle pazarlayabilmek- adına bir film çekme fikri ile çıkageldi. Ve böylece; sinema tarihinin ilk kurmaca filmi olarak kabul edilecek; Türkçeye “Lahana Perisi” olarak çevrilebilecek “La Fée aux Choux” henüz 1896 yılında hayata geçer. Metin yazarlığı, yönetmenliğini ve yapımcılığını üstleneceği, yaklaşık bir dakikalık bu filminde Alice Guy; ilk defa profesyonel bir aktriste kamera karşısında şans verir. Bebeklerin nasıl dünyaya geldiğine dair bilindik bir Fransız masalından ilham alan filmde; bir lahana perisinin sihiri sonucu lahanalardan bebeklerin doğumuna tanık olur izleyici. Aslına bakılırsa; bilhassa yaratıcı fikri ve prodüksiyon tasarımı ile zamanının çok ötesinde olan bu film için fantastik janrının ilk örneği de denilebilir.

Alice Guy
La fée aux Choux / Lahana Perisi (1896)

Bu filmin ardından Gaumont film şirketinde; film yapım sorumlusu olan Alice Guy deyim yerindeyse Gaumont film şirketinin dünyaya açılmasında en önemli isim haline gelmiştir. 1907 yılında Gaumont bünyesinde kameramanlık yapan Herbert Blaché ile evlenen Alice Guy, Leon Gaumont tarafından Amerika’ya gönderilir. Fakat, Amerika’daki sansasyonel yıllarına gelmeden evvel; Leon Gaumont tarafından geliştirilen Kronofon sistemi ile çekilmiş olan “phonoscenes” filmlerinin birkaçından da bahsetmek gerek. Bu yeni teknoloji sayesinde; ekran görüntüsü ile eş zamanlı olarak ses kayıt alma işlemi yapılabilmekteydi. Paris’teki Buttes-Chaumont stüdyosundaki bu yenilik beraberinde ilk dönemde çok fazla sayıda müzikal filmi çekilmesine de olanak tanımıştır. Bu filmlerden biri olan “Cake Walk” da ilk defa farklı milletlerden birçok oyuncu bir arada yer almaktaydı.

Alice Guy
A Fool and His Money (1911)

Amerika’ya vardıktan sonra bir süre yapımlara danışmanlık hizmeti veren Alice Guy Blaché, eşi Herbert ve arkadaşı George Magie ile birlikte 1910 yılında Solax Company adıyla Amerika Birleşik Devletleri sınırlarındaki ilk prodüksiyon şirketini, New Jersey’de kurmuştur. Henüz Amerika Birleşik Devletleri’nde kadınlara oy kullanma hakkı dahi verilmemiş iken; Alice Guy Blaché, o topraklarda stüdyo sisteminin temelini atan ilk kişi olmuştur. Üstelik, star siteminin ilk örnekleri olan Lionel ve Ethel Barrymore, Claire Whitney ve Olga Petrova da ilk dönemde filmlerin vazgeçilmez yüzleri olmuştur. 1912 yılında çekmiş olduğu “A Fool and His Money” isimli komedi türündeki, ilk uzun metraj filminde ise cast tamamen afro-amerikalı aktör ve aktristlerden oluşmaktaydı. 1910 yılından 1913 yılına kadar faaliyet gösteren Solax Company ekonomik kriz sebebiyle kapatılmak zorunda kalınca yerine Blaché Features isimli şirket kurulur fakat pek de istenileni veremez.

Alice Guy Blaché Kurduğu Film Şirketi Solax Company’nin Önünde

1896’dan 1920’ye dek uzanan meslek hayatı boyunca 1.000 den fazla film çeken Alice Guy Blache, 1922’de eşinden ayrıldıktan sonra bir daha film yapmamak üzere Fransa’ya döner. Uzun bir süre çocuk kitapları yazarak geçimini sağlar. 1953 yılında Fransa’da Dördüncü Cumhuriyetin ilk cumhurbaşkanı Jules-Vincent Auriol tarafından Legion d’Honneur madalyası ile yıllar sonra onurlandırılır. 1964 yılında kızının yanında yaşamak üzere Amerika Birleşik Devletleri’ne geri dönse de, kısa bir süre sonra huzur evine yerleştirilir ve 1968 yılında 95 yaşında iken ardında koca bir kültürel miras bırakarak aramızdan ayrılır.

Bunlar da ilginizi çekebilir

Yorum Bırakın